Bir kralın vakfı
Sopoćani, Kral I. Stefan Uroš tarafından 1259-1270 yılları arasında Kutsal Teslis'e adanmış bir kilise ve kendi türbesi olarak yaptırıldı. Raška okuluna aittir: Bizans içini saran Romanesk bir dış kabuk — Sırp ortaçağ mimarisini tanımlayan bu sentezdir.
Kilise, Raška nehri vadisinde, bugünkü Novi Pazar'ın yaklaşık on beş kilometre batısında, Sırp ortaçağ devletinin çekirdeği olan Ras bölgesinin kalbinde yer alır.
Meryem Ana'nın Göğe Kabulü
Freskler 1263-1270 yılları arasında yapıldı. En ünlüsü, naosun batı duvarındaki Meryem Ana'nın Göğe Kabulü sahnesidir: Bizans sanatının Komnenos ve Palaiologos üslupları arasındaki geçiş anında yapılmış, anıtsal figürlerden oluşan geniş ve dingin bir kompozisyon.
Renkler bir talihsizlik sayesinde korundu: çatı kurşununu yitirdikten sonra freskler yüzyıllarca açık gökyüzü altında kaldı; ancak kalın kireç astarı ve ustaların tekniği onların büsbütün yok olmasını önledi.
Yangın ve dönüş
1689'da Osmanlı birlikleri manastırı ateşe verdi ve çatısındaki kurşunu söküp götürdü. Sopoćani ardından iki yüzyıldan fazla terk edilmiş kaldı. Restorasyon iki aşamada yapıldı — 1925-1929 ve 1949-1958 — ve sonrasında manastır hayatı yeniden başladı.
